ISSN: 1303-4332 İndekslendiği Dizinler: Index Copernicus
|
|
|
Endüstriyel Tütün Üretimi Ve Ticaretinin Sonlandırılması Ahlaki Açıdan Haklı Çıkarılabilir Mi?
Mustafa Murat CİVANERa,Belgin ÜNALb
aTıp Tarihi ve Deontoloji AD, Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi, Dekanlığı, Bursa
bToplum Hekimliği AD, Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanlığı, İzmir Tütün ve tütün ürünlerinin kullanımı, her yıl dünya çapında ortalama 4.8 milyon kişinin ölümüne neden olmakta ve etkin biçimde uğraşılması gereken önemli toplum sağlığı sorunlarından birini oluşturmaktadır. Bununla birlikte tütün, endüstriyel biçimde üretilmekte ve ticareti yapılmaktadır. Her ne kadar, tütün kullanımının azaltılmasına yönelik çeşitli politikalar uygulanıyorsa da, bu programların genel anlamda başarılı olduğunu ileri sürmek güçtür Dünya Sağlık Örgütü, etkin önlemler alınmazsa 2030 yılında tütün kullanımına bağlı ölümlerin yıllık 10 milyon kişiye ulaşacağını, bu ölümlerin %70’inin gelişmekte olan ülkelerde olacağını ve tütün kullanımının bir numaralı önlenebilir ölüm nedeni olacağını öngörmektedir. Bu makalenin amacı, bir taraftan tütün kullananların haklarını gözetirken, diğer taraftan gelecek kuşakların bir ticari ürün olarak pazarlanan tütünle tanışmasını engellemek gibi ahlaki bir yükümlülük olduğunu ileri sürmektir. Bu yükümlülüğün gerekçeleri, önleme ve korunmanın tedaviye göre öncelikli olduğu, tütün ticaretine yasal olarak izin vermenin bir devletin vatandaşlarını koruma ödevi ile çeliştiği, bir kişiyi bağımlı kılarak dezavantajlı bir konuma düşmesine neden olup sonrasında kişinin çektiği sıkıntı üzerinden para kazanmanın ahlaki olarak yanlış olduğu ve tütün kontrol programlarının yeterince etkili olamayacağıdır. Makalede ayrıca, “kaçakçılığın artacağı”, “insanların başka bir zararlı maddeye geçişinin dışında bir etkisinin olmayacağı”, “böylesi bir uygulamanın kişi özerkliğine aykırı olduğu”, “bu kadar karmaşık ve çok boyutlu sorunları demir-yumruk yöntemiyle kısa sürede çözme çabasının başarısız olacağı” gibi olası karşı-savlar da ele alınmakta ve yanıtlanmaktadır.Anahtar Kelimeler: Tütün, tütün endüstrisi, sigara içme, biyoetikTurkiye Klinikleri J Med Ethics 2009;17(1):33-43
|
|
|
|
|