|
|
Psikiyatrik Bakimda Özerkliğin Savunmasi
Simona GIORDANO*
*Dott.ssa, PhD, IMLAB/CSEP, The University of Manchester, UK and La Consulta di Bioetica, Milano, Italy
Son otuz yıl içinde tıbbi bakımda paternalistik (babaca) modelden bireyin özerkliğine saygıya dayalı bir modele geçiş olmuştur. Psikiyatride böyle bir modeli uygulamak, mental hastalıkların bireylerin özerkliğini bozabileceğine inanıldığından, biraz tartışmalıdır. Bu nedenle bazı ülkelerde, ruhsal bozukluk tanısı, zorla alıkoyma ve mental hastalık tedavisinin kriterlerinden birisi olarak kabul edilir. Ben bireyde ruhsal bozukluk teşhisinin koyulmasının istem dışı müdahaleyi (kısmen bile olsa) meşrulaştıramayacağını ortaya koyacağım. Bireyin bazı felsefi standartlara göre birey olma kriterlerini yerine getirmiyor olması da böyle bir müdahaleyi meşrulaştıramaz. Diğer tıp alanlarında özerkliğe verilen değerin aynısı psikiyatride de verilmelidir. Muhtelif sebeplerden dolayı, psikiyatrik tedavi alanlara ayrımcı ve ön yargılı yaklaşma isteği dışında bütün bireylerin kompleks tıbbi kararlarından günlük hayattaki en basit işlerine kadar her türlü özerk tercih ve eylemlerine saygı gösterilmelidir.Anahtar Kelimeler: Özerklik, Psikiyatri, Sağlık bakımıT Klin J Med Ethics 2001, 9:59-66
|
|
|
|
|
